Kortjakje

“Altijd is Kortjakje ziek TEKST Altijd is Kortjakje ziek, Midden in de week, maar zondag niet. Zondag gaat zij naar de kerk, met een boek vol zilverwerk, Altijd is Kortjakje ziek, Midden in de week, maar zondag niet”

• In deze traditionele tekst gaat ze op zondag naar de kerk met haar boek vol zilverwerk, maar de zaterdag blijft een mysterie. Als we de logica van het liedje volgen—waarin ze de hele week ziek is behalve op de heilige dag—is de kans groot dat ze op zaterdag nog even flink aan het uitzieken is om op zondag fris in de banken te zitten. Of misschien is zaterdag haar “voorbereidingsdag” voor de kerk? Wie zal het zeggen?

De “verloren” zaterdag en andere details

In de oudere versies wordt Kortjakje niet neergezet als een zielig ziek meisje, maar eerder als een dame die doordeweeks de bloemetjes buiten zet (en daardoor een flinke kater heeft).

Hier zijn de details die we normaal gesproken missen:

• Zaterdag: In sommige varianten wordt gesuggereerd dat ze op zaterdag haar kleding aan het wassen en strijken is (“stijven en strijken”) om er op zondag piekfijn uit te zien. Ze is dan dus druk met de voorbereiding voor haar grote entree in de kerk.
• Het zilverwerk: Dat “boek vol zilverwerk” was in de oude context vaak een statussymbool. Ze wilde pronken. Zodra de kerkdienst voorbij was, verviel ze echter direct weer in haar oude patroon.
• De doordeweekse dagen: Er bestaan ondeugende varianten waarin Kortjakje doordeweeks in de herberg zit te drinken met de soldaten. Dat verklaart direct waarom ze de rest van de week “ziek” in bed ligt!

Variant tussen 1700 en 1800

Altijd is Kortjakje ziek,
Midden in de week maar zondags niet.
Zondags gaat zij naar de kerk, Met haar boek vol zilverwerk.

Maandag wast zij, dinsdag bleekt zij, Woensdag bakt zij, donderdag deegt zij, Vrijdag haalt zij water uit de gracht,
Zaterdag heeft zij de koorts verwacht.